Almanya’da Eğitim Sistemi

Almanya’da Eğitim Sistemi

Eyaletlerden oluşan Almanya’da, her eyaletin eğitim sistemini kendi Eğitim Bakanlığı belirler.

  • Sistem her bireye yetenek ve kendi ilgi alanına göre en uygun eğitim imkanını sağlamak üzerine kuruludur.
  • Almanya’daki eğitim sisteminde okula gitme zorunluluğu çocuğun altı yaşını doldurduğu yıldan başlayarak 8-9 yıl sürer.
  • Eğitim temel olarak ücretsizdir ancak 40-50 Euro arasında ücret alınmaktadır. Türkiye’den bile ucuz olan harç ücreti, harç amaçlı alınmamakta sosyal bir katkı olarak talep edilmektedir.


Ortaokul (Hauptschule)

  • Öğrencilerin 5. sınıftan 9. sınıfa kadar temel eğitim aldıkları bir okul tipidir.
  • Yaklaşık olarak öğrencilerin üçte birinin eğitim aldıkları bu okullara genelde göçmen kökenli öğrenciler rağbet eder.
  • Öğrencilerin Hauptschule’de meslek hayatına hazırlanmaları öngörülmekte olup, bu nedenle teorik bilginin yanı sıra pratik bilgi ve beceriler özellikle teşvik edilmektedir.
  • Hauptschule 5 yıl sürmektedir Bazı eyaletlerde bu okulun 10. sınıfı da vardır. Bu sınıfta öğrenciler başarı durumuna göre ikiye ayrılır. Not ortalamaları düşük olan öğrenciler Hauptschule diploması alabilirler.
  • Notlarına göre başarılı olan öğrenciler girdikleri sınavlar neticesine göre Realschule veya Gymnasiumun diploması almaya hak kazanabilirler.
  • 10. Sınıfın son çeyreğinde LYS niteliğinde sınav yapılır. Sınav; Almanca İngilizce ve Matematik derslerini kapsar. Yapılan sınav ve derslerde aldığı notların ortalaması hesaplanarak öğrencinin başarısı belirlenir.
  • Ders programı diğer okul tiplerine göre daha basittir. Bu okul diplomasıyla gençler daha ziyade pratiğe dayalı mesleklerde eğitim almaya yönelik bir temel oluştururlar. 


Meslek ve Genel Eğitim (Realschule)

  • Bu okullar, Hauptschule ile lise arasında yer alır. Öğrenciler bu okulda 10. sınıfa kadar okurlar.
  • Realschule diplomaları genelde her tür üstün vasıflı meslek için temel sunarken, teknik okul, teknik lise veya ileri liseye geçiş hakkı sağlamaktadır.
  • Realschule daha kapsamlı bir genel eğitim verir. Burayı bitirenler meslek okuluna ya da meslek lisesine girmeye hak kazanırlar.
  • Ekonomi ve kamu hizmetlerinde orta düzeyde işlere girebilmek için, bu diploma şarttır.
  • Bu okullarda öğrenci başarısına göre Hauptschule, Realschule ve Gymnasium Diplomasi alınır. Bu okuldan alınan diplomayla (Fachoberschulereife) bir meslek lisesine devam edebilir ya da meslek eğitimine başlayabilirler. Başarılı öğrenciler liseye devam ederek lise diploması (Abitur) alabilirler. 


Akademik Lise (Gymnasium)

  • Bu okullar daha bilimsel ağırlıklı eğitim vererek, “Kollegstufe“ olarak adlandırılan 11- 13. sınıf dönemlerinde öğrencileri yüksek öğrenime yani Abitur`a hazırlamaktadır.
  • İlkokul sonrası gidilebilecek en iyi okul tipidir. Öğrenciler bu okulda 13. sınıfa kadar okurlar.
  • Alman öğrencilerin %23’ i, Türk öğrencilerin ise ancak %5’i bu okullara gidebilmektedir.
  • Gymnasiumlar bu özellikleri ve eğitim kalitesi sebebiyle biraz daha yorucu olmakla birlikte, diğer okul türlerinden daha tercihlidir. Eğitim kalitesi diğerlerine oranla çok daha iyi düzeydedir.
  • Liseler iki diploma verirler. Birincisi, meslek yüksek okuluna devam hakkını sağlayan, 12. sınıftan sonra alınan diplomadır. Bununla bir meslek yüksek okuluna devam edilebilir. İkincisi ise, 13. sınıftan sonra alınan diplomadır (Abitur).
  • Lise diploması alan birçok öğrenci, üniversite öğreniminden önce bir iş yerinde meslek eğitimi yaparak daha sonra üniversite eğitimine, ya da son zamanlarda giderek yaygınlaşan dual üniversite eğitimine başlayabilir. (hem meslek hem de üniversite eğitiminin bir firma bünyesinde birlikte yapılması).
  • Şu anda hemen hemen tüm eyaletlerde lise bitirmede bir yıllık azaltmaya gidilmektedir. Böylece meslek yüksek okuluna giriş hakkı 11. sınıftan, lise diploması da (Abitur) 12. Sınıftan sonra edinilebilmektedir.
  • Almanya’da Gymnasiummezuniyeti (Abitur) tüm üniversitelerin kapısını açmaktadır; ayrıca giriş sınavına gerek yoktur.


Yüksek Öğrenim

  • Almanya’da yüksek eğitim alanında sistem,
  • Üniversiteler/ Universitaet
  • Meslek Yüksek Okulları / Fachhochschule
  • Sanat Yüksek Okulu / Kunsthochschule şeklinde üç kısma ayrılmıştır.
  • Yüksek eğitimin omurgasını ve yabancı öğrencilere yönelik en geniş alternatifleri teknik üniversite ve klasik üniversite olmak üzere iki formda bulunan üniversiteler sunar.
  • Almanya’da üniversite eğitimi tıp eğitimi dışında 6 sömestr sürer. Devlet üniversiteleri çok çeşitli alanlarda eğitim verirler. Bunların arasında felsefe, tıp, din bilimi fakültelerini ve Doğa bilimleri, Sosyal ve İdari bilimler, Hukuk ve Ekonomi gibi çok çeşitli alanlar sayılabilir.
  • Devlet üniversitelerinde geleneksel olarak Diplom, Master ve Doktora dereceleri verilir. Ayrıca, Bolonya sürecine göre pek çok Alman üniversitesi artık Lisans (Bachelor) ve Yüksek Lisans (Masters) dereceleri vermektedir.
  • Özellikle lisans üstü eğitimde (post graduate) İngilizce olarak sunulan çok sayıda eğitim alternatifi mevcuttur.
  • Üniversitelerden farklı olarak Meslek Yüksek Okulları ise toplum ve ekonomideki yetişmiş nitelikli personel ihtiyacına cevap vermeye yönelik kısa süreli (3 yıl) ve veya 4 yıl mesleki odaklı eğitim veren kurumlardır. Genellikle bir üniversiteye bağlı olarak eğitim verirler.
  • Üniversite öğrencilerinin yaklaşık üçte biri uygulamalı yüksek okullara devam etmektedir. Uygulamalı yüksek okullar, Türkiye’de bilinen Meslek Yüksek Okulu’ndan farklı olarak lisans programı statüsünde değerlendirilir. Verilen eğitimin üniversite eğitiminden farkı, daha çok uygulama odaklı oluşudur.
  • İngilizce olarak ‘University of Applied Sciences’ olarak anılan Fachhochschuleler Almanya’da hem yerli hem yabancı öğrencilerden büyük ilgi görmektedir. Fachhochschule mezunları, iş piyasasında da çabuk ve daha az zorlanarak i ş bulabilmektedir.
  • Üniversite eğitimi Temel Eğitim / Grundstudium ve Ana Eğitim / Hauptstudium şeklinde ayrılır.
  • Bir bölümle ilgili temel bilgilerin verildiği Temel Eğitim 4 sömestr sürer, genellikle bir ara sınav / Zwischenprüfung ile sona erer. Ardından başlayan Ana Eğitim süresince ilgili bölümde uzmanlaşma ve derinleşmeye yönelik bilgiler öğrenilir.              


Bologna Süreci

  • Almanya’da yüksek eğitim sisteminde Bologna Süreci’ni uygulamaktadır. Bologna Süreci, tüm Avrupa’da yüksek öğretim ve akademik konularda standartlar geliştirmek ve ayrılıkları en aza indirgeyerek eğitim sistemlerini bağdaştırmak ve Avrupa’da birbiriyle tam uyumlu bir yüksek öğrenim alanı yaratmak amacıyla oluşturulmuş bir programdır.
  • İtalya’nın Bologna kentinde bulunan Bologna Üniversitesi’nde yürütülen bir dizi görüşmenin ardından ortaya atıldığı için bu adla anılmaktadır. 1999 yılında yirmi dokuz Avrupa ülkesinin eğitim bakanlarınca görüşülerek imzalanmıştır. Alman Hükümeti 2010 Bologna Sürecine aktif olarak katılmaktadır.
Administrator